Wetten in de langdurige zorg en ondersteuning

De hervormingen in de langdurige zorg en ondersteuning zijn sinds 2015 in een vijftal wetten vastgelegd. Drie van deze wetten (Wet Langdurige Zorg, Zorgverzekeringswet en de Wet Maatschappelijke Ondersteuning) zullen we op deze website verder behandelen.

Waarom zijn deze hervormingen (wijzigingen) in het zorgstelsel nu nodig? In de komende decennia zal de vergrijzing van onze bevolking fors toenemen. Steeds meer mensen leven langer en worden dus ouder, maar gaan ook meer mankeren, waardoor een groter beroep gedaan zal worden op (professionele) zorg en ondersteuning. De invoering van deze ‘nieuwe’ wetten heeft nu juist tot doel om de ouderenzorg op lange termijn toegankelijk en betaalbaar te houden. Basis aan de hervormingen in de langdurige zorg ligt de Triple Aim gedachte:

  • Betere kwaliteit van ondersteuning en zorg;
  • Meer voor elkaar zorgen;
  • Financiële houdbaarheid van de langdurige zorg.

Daarnaast zijn een aantal uitgangspunten geformuleerd die een belangrijke rol spelen bij het indiceren en organiseren van de zorg en ondersteuning.

  1. Uitgegaan wordt van wat mensen (nog) wel kunnen in plaats van wat zij niet kunnen. Kwaliteit van leven (welbevinden) staat voorop;
  2. Als ondersteuning nodig is, wordt allereerst gekeken naar het eigen, sociale netwerk en de financiële mogelijkheden van betrokkenen en wordt de hulp dichtbij georganiseerd;
  3. Voor wie – ook met steun van de omgeving – niet (meer) zelfredzaam kan zijn, is er altijd (op participatie gerichte) ondersteuning en/of passende zorg;
  4. De meest kwetsbare mensen krijgen recht op passende zorg in een beschermende, intramurale omgeving vanuit de nieuwe Wet Langdurige Zorg.

Voordat we je meer uitleggen over de drie wetten waarmee je als zorgprofessional in de thuiszorg te maken hebt, starten we met de keuze voor een juiste wet. De aard van de behoefte aan zorg en ondersteuning bepaalt vanuit welke wet de zorg of ondersteuning voor jouw cliënt georganiseerd en gefinancierd gaat worden.

  • is er sprake van chronische intensieve zorg en de noodzaak tot 24 uurs toezicht of zorg in de directe nabijheid, dan wordt dit georganiseerd vanuit de WLZ;
  • is er sprake van een behoefte aan ondersteuning en / of begeleiding bij activiteiten in het dagelijks leven, dan wordt dit georganiseerd vanuit de WMO. Denk daarbij aan praktische vaardigheden (bijvoorbeeld regelen van geldzaken) en sociale redzaamheid (bijvoorbeeld onderhouden van sociale contacten);
  • is er sprake van verpleging en / of verzorging thuis, waarbij een relatie (of een risico op) is met een geneeskundige context, dan wordt dit georganiseerd vanuit de Zorgverzekeringswet.

De wetten zijn opvolgend aan elkaar, waarbij de WLZ altijd voorliggend is. Pas wanneer WLZ en WMO, beide niet passend zijn voor de zorgbehoefte van jouw cliënt, maak je de keuze voor zorg vanuit de Zorgverzekeringswet.  In het linker menu kun je de wet kiezen waar je meer over wilt weten. Of ga eerst naar de E-learningmodule en test je kennis!

De informatie op deze pagina is grotendeels gebaseerd op het onderzoek dat VKI heeft uitgevoerd onder zorgverleners en experts, informatie van de rijksoverheid, het Zorginstituut Nederland,  www.regelhulp.nl en VWS, www.informatielangdurigezorg.nl. Verder is gebruik gemaakt van informatie van het CAK, het CIZ, de SVB, Actiz, V&VN en zorgverzekeraars/zorgkantoren.
De informatie op deze website is volledig herzien in januari 2021.